e-Öğrenme Malzemelerinin Geliştirilmesi / 4.HAFTA

Geçen hafta ADDIE modelinin ilk aşaması olan analizden ve ikinci aşaması tasarımın ilk 2 adımı olan öğrenme hedeflerinin belirlenmesi ve ders diziliminin belirlenmesi üzerinde durmuştuk. Bu hafta, tasarım aşamasının kalan 3 adımı olan öğretim, dağıtım ve değerlendirme stratejilerinin belirlenmesini kısaca özetlemeye çalışacağım. 

• Kaynak: E-learning methodologies - A guide for designing and developing e-learning courses, 4. Defining instructional, media, evaluation and delivery strategies, Sayfa: 44-56. (http://www.fao.org/docrep/015/i2516e/i2516e.pdf‎

ÖĞRETİM STRATEJİLERİNİN BELİRLENMESİ

Açıklayıcı Yöntem: Bilgiyi öğrenene aktarma olarak tanımlanabilir. Bu bilgi aktarımı sırasında sunumlar (yazılı metin ya da powerpoint), örnek olay çalışmaları, demonstrasyonlar, uygulanmış örnekler kullanılabilir. Bilgi sunulduktan sonra akılda kalma düzeyini ölçmek için öğrenenlere testler uygulanır.

Uygulamalı Yöntem: Öğrenenin aktif olduğu yöntemdir. Proje çalışmaları, rol yapma, gösterip yaptırma, örnek olay, gerçekçi oyunlar gibi öğrenenlerin bilgiyi yapılandırma fırsatlarını yakaladığı yöntem ve etkinlikler kullanılabilir. Bu yöntem ve etkinlikler esnasında öğreticinin destek sağlaması oldukça faydalıdır.

İşbirlikçi Yöntem: Öğrenenlerin hem birbirleriyle hem de öğretici ile bilgi paylaşımı yapmalarını temel alan yöntemdir. Öğrenmenin sosyal boyutu bu yöntemin odak noktasıdır. Işbirlikçi çalışma, akran öğretimi ve çevrimiçi rehberli tartışma gibi metodlar kullanılabilir. Öğrenenlerin birbirlerinden ve öğreticilerden hızla dönüt alabilmesi faydaları arasındadır.

DAĞITIM STRATEJİLERİNİN BELİRLENMESİ 

Öğrenenle İlgili Faktörler: Öğrenenlerin öğretime ayıracakları zaman, kullanılacak araçlara yatkın olup olmama durumları, sesli ya da görüntülü konferans gibi öğretim yöntemlerini tercih edip etmemeleri gibi durumlar göz önünde bulundurulmalıdır.

Teknoloji Boyutu: Kullanılacak her türlü yazılım ve donanım araçlarının etkililiği ve öğrenenler tarafından kullanılabilirliği teknoloji konusunda kararlar verilirken göz önünde bulundurulmalıdır.

Örgütsel Gereksinimler: Zaman ve bütçe öğretim süreci planlama aşamasında göz önünde bulundurulması gereken önemli konulardır. Öğrenen sayısı tasarım için oldukça önemlidir. Sayıya göre maliyet değerlendirmesi yapılmalıdır.

DEĞERLENDİRME STRATEJİLERİNİN BELİRLENMESİ

Tasarım aşamasında değerlendirme süreçlerinin de planlanması gerekmektedir. lk olarak değerlendirmenin amacı belirlenmelidir. Ardından öğrenenlerin kaydettiği ilerleme mi ölçülecek yoksa sadece çıktılar mı ölçülecek karar verilmelidir. İhtiyaca göre öğrenenlerin seviyesi öğrenme programının başlangıcında, ortasında ve sonunda değerlendirilebilir. Göz ardı edilmemesi gereken nokta ise değerlendirmenin öğrenme hedefleriyle paralel olmasıdır.

e-ÖĞRENME UYGULAMA PROJESİ (devamı)

Öğretim Stratejilerinin Belirlenmesi: Konular haftalık olarak portala yüklenecek ve ebeveynlerin portala giriş yapıp yapmadığı takip edilecektir. Haftanın konusuna göre video ya da ses kaydı olarak içerik hazırlanacak ve çocuğun okul becerilerindeki video kayıtları da haftalık içeriğe eklenecektir. Ardından ebeveynden kendisi için hazırlanan haftalık testi yapması beklenecektir. Test sonucuna göre bir sonraki haftanın içeriği yeniden düzenlenecektir. Ayrıca ebeveynin çocukla birlikte yapması gerekenler listesi de haftalık olarak kontrol edilecektir. Gerektiğinde ebeveynlerin iletişime geçebilecekleri ve etkileşim kurabilecekleri bir alan da sağlanacaktır.

Dağıtım Stratejilerinin Belirlenmesi: İçerik sunumu ve değerlendirme hazırlanan portal üzerinden yapılacaktır. Gerektiğinde ebeveynlere basılı materyal de gönderilecektir.

Değerlendirme Stratejilerinin Belirlenmesi: Ebeveynler haftalık olarak portala yüklenen testlerle değerlendirilecektir. Ayrıca aylık olarak ebeveyn-çocuk ilişkisi gözlemi yapılacaktır. Çocuğun okuldaki durumundaki değişimler de gözlenerek değerlendirmeyi etkileyecektir.

e-Öğrenme Malzemelerinin Geliştirilmesi / 3.HAFTA

3. hafta kapsamında aşağıdaki kaynaktan yaptığım okumalardan yola çıkarak ADDIE Modeli’nin analiz ve tasarım aşamasını özetlemeye çalışacağım.

*E-learning methodologies - A guide for designing and developing e-learning courses,
3. Identifying and organizing course content, Sayfa:28-43. (http://www.fao.org/docrep/015/i2516e/i2516e.pdf‎)

ADDIE MODELİ

1. ANALİZ

a. İhtiyaç(Gereksinim) analizi: Var olan durum ile olması gereken durum arasındaki farklılıkları belirlemek için bilgi toplama ve toplanan bilgiler ışığında problemi analiz ederek çözüm önerileri geliştirme sürecidir. 

b. Hedef kitle analizi: Ders tasarımını etkileyecek olan kitle ile ilgili faktörlerin belirlenmesi amacıyla yapılır. Kitlenin yaş grubu, eğitim düzeyi, cinsiyeti, ilgi alanları, yaşadıkları yer, ön bilgileri, öğrenme yöntemleri gibi daha pek çok faktör incelenir.

c. İçerik analizi:  Özel öğrenme hedeflerinin belirlenmesi ve   öğrenme programının taslağının yapılabilmesi için gereklidir. Belirlenen ihtiyaçlar ve hedef kitlenin özellikleri doğrultusunda öğrenenlere hangi içeriğin nasıl sunulması gerektiği belirlenir.

2. TASARIM (Bu süreçte beş aşama bulunmaktadır. Bu hafta sadece ilk ikisinden söz edilecektir.)

a. Öğrenme hedeflerinin belirlenmesi: Bu adımda analiz aşamasında elde edilen bilgiler doğrultusunda öğrenme sürecinin sonunda öğrenenlerin kazanması beklenen hedefler belirlenir. Hedeflerin iki temel öğesi içerik ve performans seviyesidir. Bloom’un bilişsel taksonomisinde bulunan 6 bilişsel seviye şöyledir:

- Bilgi

- Kavrama

- Uygulama

- Analiz

- Sentez

- Değerlendirme

b. Ders diziliminin belirlenmesi: Bu adımda belirlenen hedeflere göre e-öğrenme içeriği anlamlı bir şekilde sıralanır. Bu sıralama hedefler ve öğrenen grubunun ihtiyaçları doğrultusunda; genelden özele, bilinenden bilinmeyene, temel oluşturacak konulardan daha karmaşık konulara gibi farklı yöntemlerle sıralanabilir.

e-ÖĞRENME UYGULAMA PROJESİ

1. İhtiyaç Analizi: Bir özel eğitim merkezindeki özel eğitim alan orta düzeyde zihin engelli 2 çocuğun ailelerinin çocuklarının engel durumlarından yeterince haberdar olmadığı ve bu sebeple çocuklarına evde nasıl destek sağlamaları gerektiğini bilmedikleri ve bu sebeplerle eğitime evde devam edemedikleri belirlenmiştir.

2. Hedef Kitle Analizi: Ebeveynlerin yaşları, eğitim düzeyleri, ekonomik durumları, yaşadıkları yer, çocuklarının engel durumu hakkında bildikleri, bilgisayar erişim olanakları, bilgisayar kullanabilme düzeyleri, hazırbulunuşluk düzeyleri analiz edilmiştir.

3. İçerik Analizi: Yapılan analizler sonucunda elde edilen bilgiler doğrultusunda 2 çocuğun engel durumuna ilişkin hazırlanan materyaller bu amaçla oluşturulan portala yüklenmiştir. Ebeveynler portal üzerinden gerektiğinde uzmanlarla etkileşime geçebileceklerdir.

4. Öğrenme Çıktıları:

Bu eğitim sonunda ebeveynler;

*Çocuğun engel durumu ve beceri alanları ile ilgili bilgi sahibi olur,

*Kendi çocuklarının neleri yapabildiğini görür,

*Çocuğuna nasıl yardım edebileceğini öğrenir,

*Problem davranış ortaya çıktığında ne yapacağını bilir,

*Çocuğun yapabildiklerini bilir,

*Portal üzerinden uzmanlarla etkileşime geçer.

5. Ders Dizilimi: Eğitim, bir eğitim öğretim ders dönemi boyunca sürecektir. İçerik haftalık olarak bilgi metinleri, çocuğun özel eğitim merkezindeki eğitimi esnasında çekilen videoları, ebeveynlerin o hafta yapması gerekenler ve önemli notlar olarak 4 ana başlık altında portala yüklenecektir. 3. Başlık altındaki ebeveynlerin yapması gerekenler bir kontrol listesi ile takip edilecektir. Her ay 1 kez ailelerle yüzyüze görüşmeler yapılacaktır.

e-Öğrenme Malzemelerinin Geliştirilmesi / 2.HAFTA

Dersin bu haftaki etkinliği çerçevesinde yaptığım okumalardan edindiklerimi kısaca özetlemeye çalışacağım.

Öncelikle her geçen gün gelişmeye devam eden teknoloji eğitim-öğretim dünyasını da geliştirmeye devam etmektedir. Bilgi ve iletişim teknolojilerinin hem sınıf içinde hem de eğitim-öğretim süreçlerinde kullanılmasının yanı sıra hem öğrenenler hem de öğreticiler tarafından yoğun bir şekilde kullanıldığı bir çağda yaşıyoruz. Bilgi sistemlerinin kullanımını bireysel boyutta, kurumsal boyutta ve ulusal boyutta kullanılanlar olarak gruplayabiliriz. Ofis ve uygulama yazılımları, akıllı telefonlarla yaygınlaşan takvim, telefon defteri gibi yazılımlar bireysel boyutta kullanılan yazılımlardan birkaçıdır. Okul Yönetimi Bilgi Sistemleri kurumsal boyutta kullanılan yazılımlara, Milli Eğitim Bakanlığı’na ait MEBBİS gibi sistemler ise ulusal boyutta kullanılan yazılımlara birer örnektir.

Ayrıca, okumalarım sırasında sınıfta teknoloji kullanımı, görsel ve işitsel teknolojilerin neler olduğu, kullanım amaçları, sınıf yönetim sistemleri ve uzaktan eğitimde teknoloji kullanımına dair pek çok bilgi edindim.

Bu haftaki bir diğer konu e-öğrenme sistemlerinin tasarımı sürecinde kullanılan modellerden biri olan ADDİE modeli idi. E-öğrenme sistemlerinin tasarlanması ve geliştirilmesi sürecinin oldukça meşakkatli bir süreç olduğunu biliyoruz. Bu durumun bir sonucu olarak süreci kolaylaştırmak adına tasarım modelleri geliştirilmiştir. Bu modellerden yaygın olarak kullanılan ADDİE modelini daha kapsamlı öğrenmeye ve algılamaya çalıştım.

Model şu aşamalardan oluşmaktadır:

Analysis - Çözümleme (analiz)

Design - Tasarım

Development – Geliştirme

Implementation - Uygulamaya koyma

Evaluation - değerlendirme

Ve her aşama öğrenme sonuçlarına göre tasarlanır. Bu aşamaların her biri birbiriyle ilişkilidir ve çoğu zaman iç içe geçer.

ADDİE modeli ile ilgili hazırladığım sunum aşağıda yer almaktadır.

UZE548 Ders Etkinliği ADDIE MODELİ ( Asuman Ergün ) from asumanergun

Kullanılan Kaynaklar :

·     M.E. Mutlu, A. Hakan (Ed.), Eğitim Biliminde Yenilikler (Eğitimde Yeni Teknoloji Kullanımı), 178-205 pp., Eskişehir, Anadolu Üniversitesi Yayınları, ISBN:978-975-06-1453-8, 2013 (http://e-ogrenme.anadolu.edu.tr/eKitap/SOB202U.pdf) (Ünite 7: Eğitimde Yeni Teknoloji Kullanımı bölümü okunacak, ünitenin "e-Öğrenme Sisteminin Tasarlanması ve Geliştirilmesi" bölümü daha sonraki İngilizce kaynaktan yararlanırken kavramlarla Türkçe dilinde tanışma olanağı sağlayacaktır, Sayfa: 195-199)

·     E-learning methodologies - A guide for designing and developing e-learning courses, Part I – Introduction, Sayfa: 7-26. (http://www.fao.org/docrep/015/i2516e/i2516e.pdf‎)